Zout vermindert tumorgroei via immuuncellen

5 juni 2019
Een internationaal team wetenschappers onder leiding van Professor Markus Kleinewietfeld (VIB-UHasselt) heeft aangetoond dat een hoge zoutopname tumorgroei in muizen kan remmen. Het zout verandert de functie van immuuncellen die een rol spelen in de lichaamseigen bescherming tegen kanker. De vondst kan mogelijk bestaande anti-kankerimmuuntherapieën verbeteren.

Zout beïnvloedt experimentele tumormodellen
Te veel zout is gelinkt aan een verhoogd risico op een hoge bloeddruk en de ontwikkeling van hart- en vaatziekten. Het heeft ook een impact op ons immuunsysteem. Een dieet met veel zout verwart de immuuncellen waardoor ze mogelijk het eigen lichaam aanvallen. Maar interessant genoeg kan dit negatieve effect nuttig blijken in een andere geneeskundige toepassing: immuuntherapie tegen kanker. Het hoge-zouteffect blijkt namelijk ook de aanvallen van het immuunsysteem tegen kankergezwellen te versterken.
 
Een internationaal team wetenschappers geleid door Prof. Kleinewietfeld, met als partners Prof. Sven Brandau (Universiteit van Duisburg-Essen, Duitsland), Dr. Thomas Kammertöns (Charite & MDC-Berlin, Duitsland) en Prof. Jo Van Ginderachter (VIB-VUB) onderzocht hoe een voedingspatroon met veel zout tumorgroei beïnvloedt in muizen. Veel zout bleek samen te gaan met een vertraagde tumorgroei. Dit kwam door de gewijzigde werking van de  ‘myeloid-derived suppressor cellen’ (MDSCs). Dit zijn immuuncellen die normaal gezien verhinderen dat andere immuuncellen tumoren aanvallen.

Een nieuwe functie voor immuuncellen
Toen de onderzoekers cellen aan een hoge zoutconcentratie blootstelden, zagen ze dat de MDSCs van functie veranderden, en minder in staat waren hun originele taak uit te voeren. Gevolg: de andere immuuncellen konden de tumoren aanvallen. 
 
Het feit dat MDSCs via een hoge zoutconcentratie gedwongen kunnen worden om een andere functie op te nemen waardoor ze de efficiëntie van immuuntherapie niet benadelen, biedt perspectieven voor het optimaliseren van deze behandelingen. Een hoge zoutopname wordt echter ook in verband gebracht met maagkanker, dus de bevindingen van de huidige studie moeten bevestigd worden en de onderliggende mechanismen moeten verder worden uitgepluisd. 
 
Prof. Kleinewietfeld (VIB-UHasselt): “Onze vondst is uiterst interessant, maar tegelijkertijd verbazingwekkend. Het trof ons om een dergelijk effect op tumorgroei waar te nemen. Toekomstige studies zullen ons helpen om de biologische mechanismen erachter beter te begrijpen. Dit zal ons toestaan om het therapeutisch potentieel van onze bevindingen te beoordelen in het kader van anti-kankerimmuuntherapie.”
Publicatie
DOI: 10.3389/fimmu.2019.01141
 
Financiering
MKL werd gesteund door de European Research Council (ERC) via het Horizon 2020 research and innovation program (640116), door een SALK-beurs van de Vlaamse regering en  een Odysseus beurs van het Fonds Wetenschappelijk Onderzoek (FWO).

Vragen
Een doorbraak in onderzoek betekent niet hetzelfde als een doorbraak in de geneeskunde. De verwezenlijkingen van VIB-onderzoekers kunnen de basis vormen voor nieuwe therapieën, maar het ontwikkelingstraject neemt nog jaren in beslag. Dit kan veel vragen oproepen. Daarom vragen we u om in uw reportage of artikel te verwijzen naar het e-mailadres dat VIB hiervoor ter beschikking stelt. Iedereen kan er met vragen omtrent dit en ander medisch gericht onderzoek terecht: patienteninfo*Replace*With*At*Sign*vib.be. 
 


Markus Kleinewietfeld (VIB-UHasselt)