Geprogrammeerde celdood (apoptose)

Apoptose is het proces van geprogrammeerde celdood. Zonder de dood van afzonderlijke cellen kunnen meercellige organismen niet op de juiste manier ontwikkelen of functioneren.
 

Ontwikkeling van het embryo

Celdood op de juiste plaats en op het juiste moment is cruciaal. Bij groei en ontwikkeling zorgt celdood ervoor dat er organen kunnen worden gevormd. In de embryonale ontwikkeling zorgt apoptose ervoor dat niet noodzakelijke of ongewenste weefsels verdwijnen. Een voorbeeld hiervan zijn de 'zwemvliezen', die bij mensen in aanleg aanwezig zijn, maar tijdens de ontwikkeling van het embryo verdwijnen. Maar ook voor het dagelijks onderhoud van het lichaam is celdood belangrijk. Denk maar aan afstervende huidcellen. Dagelijks sterven ongeveer 100 miljard cellen in ons lichaam. Het is fascinerend dat wij dit proces zo goed kunnen verdragen.
 

Abrupte celdood leidt tot ontstekingen

Geprogrammeerde celdood is een belangrijk proces. Wanneer een cel een abrupte manier doodgaat (necrose), kan er een ontstekingsreactie ontstaan. De inhoud van de cel, het cytoplasma, wordt in het omringende weefsel vrijgelaten. Dit heeft vaak een activerende werking op het immuunsysteem, waardoor er een ontstekingsreactie kan ontstaan.


Bescherming van het lichaam

Naast de functie bij groei en ontwikkeling van het lichaam, kunnen cellen voor hun eigen dood kiezen om het lichaam waar ze deel van uit maken te beschermen, bijvoorbeeld als ze beschadigd geraken. Door hun dood voorkomen ze immers dat de opgelopen onherstelbare schade wordt overdragen naar een volgende generatie cellen.