Op zoek naar een therapie voor amyotrofe laterale sclerose (ALS)

Onderzoeker:  Ludo Van Den Bosch (KU Leuven)

Ludo Van Den Bosch en zijn team verricht onderzoek naar het ontstaansmechanisme en de behandeling van neuromusculaire ziekten. Het belangrijkste onderzoeksonderwerp is amyotrofe laterale sclerose of ALS. De wetenschappers zoeken intensief naar de oorzaak van de meest voorkomende vorm van ALS. Een beter inzicht in deze ziekte zal toelaten om een efficiënte behandelingswijze voor deze tot nog toe ongeneeslijke ziekte te ontwikkelen.

 

Amyotrofe laterale sclerose of ALS

ALS is een progressief verlammende aandoening. Bij een patiënt met ALS takelen de zenuwcellen die naar de spieren lopen af. Daardoor verliezen de patiënten de controle over hun spieren en geraken ze volledig verlamd, terwijl ze blijven beschikken over hun mentaal vermogen. Van deze ernstige aftakelingsziekte met een enorme medico-sociale impact, blijft het ontstaansmechanisme onopgehelderd. De ziekte is tot nog toe volledig onbehandelbaar.
 

Erfelijke en sporadische ALS

In een kleine groep patiënten komt ALS in de familie voor. Men spreekt dan van familiale ALS. Bij deze patiënten vinden we vaak wijzigingen terug in het gen dat voor de aanmaak van SOD1 eiwit instaat of in het TDP-43 gen. Het overgrote deel van de ALS-patiënten (90%) heeft echter geen familieleden met ALS. Deze vorm van de ziekte noemt men sporadische of niet-familiale ALS. 
 

Speuren naar genetische factoren bij het ontstaan van sporadische ALS

Het onderzoeksteam zoeken intensief naar de oorzaak van sporadische ALS.  Zij speuren naar de genen die een rol spelen bij het ontstaan van niet-erfelijke ALS. Zij hebben hiervoor o.a. een ALS-diermodel ontwikkeld: de zebravis. Bij zebravissen met ALS (door inbrengen van een SOD1 mutatie) zoeken de wetenschappers naar genen die de ziekte verminderen of vermeerderen.
 

VEGF als kandidaat-medicijn tegen ALS

Ex-VIB-onderzoekef Wim Robberecht coördineert de klinische testen met VEGF als kandidaat-medicijn tegen ALS. VEGF is een stof die de aangroei van bloedvaten controleert. Onderzoek van Wim Robberecht en Peter Carmeliet toonde aan dat personen die te weinig VEGF aanmaken, meer risico hebben om ALS te ontwikkelen. Het huidig onderzoek spitst zich toe op het rechtstreeks toedienen van VEGF in de hersenen van patiënten via een pompje.
 

Andere neurodegeneratieve aandoeningen

Er blijkt een link te zijn tussen ALS en frontotemporale dementie (FTD). Bij FTD start het ziekteproces in de voorhoofdkwab (frontale kwab) waar grote hoeveelheden hersencellen verloren gaan. De voorhoofdkwab is onder andere betrokken bij het reguleren van gedrag, beweging en stemming, en is verantwoordelijk voor cognitieve functies zoals taal.  Het onderzoeksteam van Wim Robberecht onderzoekt het moleculaire verband tussen beide aandoeningen. Verder voeren Wim Robberecht en zijn team ook onderzoek naar het ontstaan van en het herstel na een beroerte. Bij een beroerte is er een plotse onderbreking van de bloedstroom naar een deel van de hersenen, waardoor een aantal hersencellen gaat afsterven.
 

 VIB-onderzoekers bestuderen wat er misloopt in de hersencellen van ALS-patënten

 
 

 Verwante onderzoeken aan VIB

 
 

 Nieuws

 
Loading the player ...